Czynniki ryzyka osteoporozy

Osteoporoza to przede wszystkim choroba kobiet w wieku pomenopauzalnym (80 proc. przypadków choroby). Nie oznacza to, że kobiety w młodszym wieku mogą czuć się w pełni bezpieczne. Choroba może także dotyczyć mężczyzn. Niestety nie wszystkie czynniki ryzyka wystąpienia osteoporozy możemy modulować. Część z nich jest niezależna od naszego stylu życia.

Ryzyko zachorowania na osteoporozę

• Obciążenie rodzinne

Jeśli ktoś w Twojej bliskiej rodzinie chorował na osteoporozę, zwłaszcza w młodszym wieku, u ciebie również występuje wyższe ryzyko. Nawet jeśli nie wiesz, czy u Twojej matki, babci lub cioci występowała osteoporoza, ale wiesz, że doświadczały one częstych złamań po niewielkich urazach – możesz być w zagrożonej grupie.

• Płeć żeńska

Z pozoru wydaje się to absurdalne. Wiele schorzeń występuje częściej albo u mężczyzn, albo u kobiet. Zazwyczaj uwarunkowane jest to odmienną grą hormonalną. Kobieta przez pewien okres swojego życia chroniona jest przez hormony płciowe. W okresie menopauzy, kiedy czynność jajników zanika, dochodzi do spadku tychże hormonów i do ich niedoboru. Estrogeny chronią kobiety przed osteoporozą. Kiedy spada ich stężenie, tkanka kostna dotkliwie to odczuwa. Menopauza a osteoporoza to duża zależność hormonalna.

• Podeszły wiek

Dane epidemiologiczne wskazują na ścisłą korelację między ryzykiem osteoporozy a wiekiem. W miarę upływu lat kości ulegają demineralizacji. Uzupełnianie ubytków w tkance nie jest już tak wydajne i dochodzi do osłabienia struktury kostnej.

• Rasa biała i rasa żółta

Z danych statystycznych wynika, że w tych grupach populacyjnych osteoporoza występuje około 3-krotnie częściej niż u rasy czarnej.

• Szczupła sylwetka

Estrogeny, hormony chroniące organizm kobiety przed chorobami układu krążenia oraz osteoporozą, są produkowane nie tylko przez jajniki, ale także przez tkankę tłuszczową. Po menopauzie synteza estrogenów w jajnikach wygasa, ale komórki tłuszczowe nie zaprzestają hormonalnej działalności. W tym przypadku otyłość ma ochronne działanie na kości. Trzeba jednak pamiętać, że otyłość to także większe obciążenie dla układu kostnego, co nie pozostaje bez wpływu na stawy.

• Niedobory hormonów płciowych niewynikające z menopauzy

Każdy stan, który obniża stężenie hormonów płciowych u kobiety, przyczynia się do powstawania osteoporozy. Nadmierne odchudzanie oraz zaburzenia odżywiania (np. anoreksja), powodujące zanik miesiączki (amenorrhea), pogarszają stan układu kostnego.